Beynəlxalq Avtomobil Federasiyasının (FIA) sabiq prezidenti Jan Todt İtaliyanın «Corriere della Sera» qəzetinə verdiyi müsahibədə həm Mihael Şumaher haqda danışıb, həm də «Formula-1”in cari mövsümü ilə bağlı təəssüratını bölüşüb.
— Avtomobil qəzalarının əksəriyyəti sükan arxasında mobil telefondan yararlanmaq üzündən baş verir. Bu fikri adamlara necə çatdırırsız?
— Şarl Lekler, Mik Şumaher, Mark Merkes, Patrik Dempsi və Maykl Fassbenderin qatıldığı ümumdünya kampaniyasına başlamışıq. Məşhurların xidmətindən yararlanırıq ki, gənclərin sükan arxasındakı davranışına təsir göstərək.
— Haqq etdiyiniz istirahətdən həzz ala bilərsiz, ancaq bütün iş gününü sosial layihələrə həsr edirsiz…
— İndi mənim yetərincə çox boş vaxtım olur. Özümü xoşbəxt adan sayıram və əvəzində nəsə verməyə hazıram. Dostlarla birgə Parisdə beyin və onurğa beyni araşdırmaları üzrə institut yaratmışıq, bu sahədə minlərlə araşdırmamız var. Adamların sağlamlığı və təhlükəsizliyi mənim üçün prioritetdi.
— «Formula-1”də sizin gedişinizə görə təəssüflənənlərin sayı çoxdu?
— Eşitmişəm ki, bəzi narazılar var. Bunlardan biri Stefano Domenikalidi («Formula-1”in prezidenti və icraçı direktoru — red.), 16 il birgə çalışdıq, sonra o mənim dostum oldu. Amma bax, oğlum Nikolya bir daha paddokda görünməməyimdən razıdı. O, bəzi pilotların, eləcə də Şarl Leklerin meneceridi, onun üçün mən yardımçı yox, əngəl idim.
— Həyat yoldaşınız Mişel Yeo «Oskar» mükafatlarının təqdimat mərasimində ən yaxşı aktrisa kimi təltif olunarkən nə hiss etdiz?
— Bu futbol üzrə dünya çempionatında qələbə qazanmağa bənzədi. Los-Ancelesə çatandan sonra şansımızın olduğunu düşünürdük, ancaq zərf açılana qədər nəticəni bilmirsən. Onlar ad çəkəndə xoşbəxtlikdən özümdə deyildim. Mişelin nə qədər çalışdığını bilirəm. Qalibin adı açıqlananda onun qulağına dedim ki, «2000-ci ildə Suzukada Mihaellə podiuma qalxarkən yaşadığım hissləri yaşayıram. Ailəmizdə yeni dünya çempionu peyda oldu».
— Siz Mihael Şumaherə baş çəkirsiz. Amma biz onu qəzadan sonra heç görməyən adamların dilindən çoxlu şayiə eşidirik.
— Gəlin, Korinnanın (Şumaherin xanımı — red.) və uşaqların qərarına hörmət edək, şəxsi həyatla bağlı sirri qoruyaq. Biz bilirik ki, həmin bədbəxt hadisənin fəsadları var. Ancaq nəyisə bildiyini deyən adamlar əslində heç nə bilmirlər. Tez-tez ona baş çəkirəm. Mihael və onun ailəsi mənim ailəmdi.
— «Formula-1» üzrə dünya çempionatından translyasiyaları izləyirsiz?
— Hər şeyə baxıram. Ralliyə, dözüm yürüşlərinə, «Formula-E”yə. Yarışlardan əvvəl və sonra Stefano Domenikali ilə zəngləşirik.
— Domenikali «Red Bull”un rəqiblərinin olmamasına görə narahat deyil?
— Bəli, «Red Bull» çox güclüdü, ancaq «Aston Martin» də var. Bu komanda ildən-ilə başqalarından daha çox tərəqqi edir.
— «Aston Martin» kimi tərəqqiyə nail olmaq üçün nə lazımdı?
— Zaman və düzgün qərarlar. Lazımi adamları tapmaq və onları lazımi yerə qoymaq lazımdı.
— Vaxtilə siz «Ferrari”yə gələndə ən yaxşı texniki mütəxəssisləri götürdüz…
— Təkcə texniki işçiləri yox. Hər sahədə ən yaxşıların xidmətindən yararlanmaq hədsiz vacibdi. Şirkət haqda təəssürat onun qapısını açdığın andan formalaşır. Hətta bu proses operatorun telefon zənglərinə necə cavab verməsindən başlayır. Siz əvvəlcə ən yaxşıları ətrafınıza yığmalı, sonra münbit mühit yaratmaqla onların fəaliyyətini əlaqələndirməlisiz.
— «Ferrari”yə indi belə etməkdə nə mane olur?
— Bununla bağlı mülahizə yürütmək mənlik deyil. «Ferrari”yə ilk növbədə hər şeyin ən yaxşısını arzulayıram.
— «Ferrarri”nin rəhbəri Frederik Vasserlə tanışsızmı?
— Bir qədər. Oğlum onu yaxşı tanıyır, birgə çalışıblar.
— Ferstappen çoxlarına Şumaheri xatırladır…
— Maks sürətlidi, nadir hallarda səhv edir, Mihael kimi o da döyüşçüdü. Ancaq insani baxımdan Maksı o qədər yaxşı tanımıram ki, haqqında danışım. Mihael yarış vaxt özünəəmin və dözülməz görünə bilərdi, ancaq bu, utancaqlığı gizlətməyə yardım edən obrazı idi. O həmişə təvazökar idi, daim gücünüə şübhə ilə yanaşırdı. Mihael heç vaxt komandanı suçlamırdı, hətta Silverstounda məhz bizim günahımız üzündən əyləc sistemi sıradan çıxanda da. Müqayisə etmək istəmirəm, ancaq onunla Maksın bir ümumi cizgisi var.
— Hansı?
— Hər biri yaxşı komandanın şərəfini qoruyub, bu da kömək edir.
— Lekler daha rəqabətədavamlı komandanın şərəfini qorusaydı, Ferstappen kimi çıxış edə bilərdi?
— Əlbəttə. «Formula-1”də yaxşı pilotlar, eləcə də çox yaxşı pilotlardan ibarət kiçik qrup var. Lekler də məhz bu qrupa daxildi.