Şahmat yığmamızın üzvü Şəhriyar Məmmədyarovun İTV-nin “Persona” proqramına qonaq olarkən səsləndirdiyi fikirlər geniş əks-səda doğurub.
O, “bacılarınızla rəqabətə çox gedirdiz?” sualına belə cavab verib:
“Şahmatda qadın-kişi amili çox önəmlidi. Qadınlar kişilərdən çox zəifdi. Düzdü, bu fikir indi qadınların çoxunun xoşuna gəlməyəcək, amma dünyanın yüz ən yaxşı şahmatçısından biri belə qadın deyil. Yəni heç bir qadın şahmatçı kişilərlə mübarizə apara bilmir. Qadınlar kişilərdən hansı sənətdə üstündü ki?! Çox fikirləşməyiniz belə artıq qəribədi. Fikirləşdiz və rahatlıqla deyə bilmədiz. Çünki yoxdu”.
Məşhur şahmatçı fikirlərini belə davam etdirib:
"Ağırlıqqaldırmada çempion olan bir qadının nəticəsini dünyada ilk “100-lüy”ə düşməyən kişi belə rahatlıqla göstərə bilər. Ağıl məsələsində də belədi. Şahmat ağıl oyunudu, qadınların yeganə şansı bu idman növündədi, çünki güc tələb olunmur. Amma burda da 100 ən yaxşı arasında qadın yoxdu. Mənim ailəmdə də iki bacım şahmatçıdı. İllərdi çalışmışıq, oynayıblar, amma təəssüflər olsun ki, rəqabət yoxdu".
Bu fikirlər nə dərəcədə doğrudu? Görəsən, qadın şahmatçılarımız bu fikirlərlə razılaşırmı? "Futbol+ bu suallarla beynəlxalq qrosmeyster Aynur Sofiyevaya müraciət edib:
“Şəhriyar öz müşahidələri nəticəsində bu fikirləri deyir. Amma mən həm də qadın problemləri ilə məşğul olan komitənin əməkdaşı kimi bu mövqe ilə razılaşa bilmərəm. Şəhriyarın özünün də dediyi kimi, Yudit Polqar, Nona Qaprindaşvili vaxtilə kişilərlə eyni səviyyədə mübarizə aparıb və çox qələbələrin də şahidi olmuşuq. Amma Şəhriyarın dediyi sözlər məni idmandan, şahmatdan kənar fikirlər söyləməyə vadar edir. Bu gün bütün dünyada gender bərabərliyi imkanlarının yaradılması, qadınların dəstəklənməsi uğrunda mübarizə gedir. İstər dünyada, istərsə də ölkəmizdə əvvəlki illərlə müqayisədə qadınların hər bir sahədə irəliləyişini, qazandığı uğurları görə bilirik. Bu da vaxtilə qadınlarla bağlı olan stereotiplərdən və digər məsələlərdən irəli gəlir. Qadınların potensialı, bacarığı var. Sadəcə, onlara imkanları, bu şəraiti təqdim etmək lazımdı. Tariximizdə hökmdar qadınlar, müxtəlif sahələrdə böyük uğurlar qazanmış qadınlar varsa, deməli, qadınların bacarığı var. Sadəcə, o kütləviliyi təmin etmək lazımdı. Bu siyasət də hazırda bütün dünyada aparılır. Məsələ yalnız bundan ibarətdi".
GÜNAY SÜLEYMANOVA