2022-ci ildə Avropa Superliqası layihəsinin yeni baş direktoru təyin edilən Bernd Rayxart UEFA-nı qorxuya salan açıqlama vermişdi.

O, hələ ki kağız üzərində olan turnirin reallaşması üçün növbəti cəhdin ediləcəyinə işarə vurmuşdu. Artıq Superliqa layihəsini dəstəkləyən “A22 Sports Management” şirkəti turnirin yeni formatını açıqlayıb.

İlk cəhd uğursuz alınmışdı
Xatırladaq ki, 2021-ci il aprelin 18-də “Arsenal”, “Liverpul”, “Tottenhem”, “Mançester Yunayted”, “Mançester Siti”, “Çelsi” (hamısı İngiltərə), “Real”, “Barselona”, “Atletiko” (hamısı İspaniya), “Yuventus”, “Milan” və “İnter” (hamısı İtaliya) Superliqanı yaratdıqlarını rəsmən bəyan etmişdi. Lakin iki gündən sonra “Real”, “Barselona” və “Yuventus”dan başqa digər klubların layihədən çıxmasıyla yeni turnirin başlaması ilə bitməsi bir olmuşdu.
Amma təxminən iki il əvvəl fəaliyyətini dayandıran layihənin bir neçə ildən sonra yenidən start götürməsi gözlənilirdi: artıq ötən ilin payızında qitənin bəzi aparıcı klublarının bu ideyanı 2024-cü ildə həyata keçirməyi planlaşdırdığı məlum olmuşdu.

Madrid məhkəməsi təsisçiləri ümidləndirdi
Yanvarın sonunda Superliqanın təsisçiləri olan “Real”, “Barselona” və “Yuventus”un məhkəmədə UEFA və FİFA-ya qalib gəlməsi bu planda vəziyyəti xeyli qəlizləşdirmişdi. Xatırladaq ki, Madrid əyalət məhkəməsi ideyanın yaradıcılarının apellyasiyasını qəbul etməklə onların maraqlarını müdafiə edən qərar çıxarmışdı. Həmin qərarda Avropanın və dünyanın ali futbol qurumlarının layihəni həyata keçirmək istəyən klublara qarşı hər hansı sanksiya verə bilməyəcəyi vurğulanmışdı. Başqa sözlə, məhkəmə yalnız elit səviyyədə olan komandalardan ibarət başqa liqa yaratmaq istəyən klublara hüquq vermişdi.
Halbuki Avropa Məhkəməsi daha əvvəl UEFA və FİFA-nın bu qurumların bayrağı altında keçirilən turnirləri inhisarı altına almadığını və Avropa İttifaqının rəqabət haqqında qanununa zidd fəaliyyət göstərmədiyini bəyan etmişdi. Göründüyü kimi, Madrid məhkəməsinin son hökmü klublarla ali futbol qurumları arasında uzun müddət mövcud olan maraqların münaqişəsini daha da gərginləşdirib. Necə deyərlər, bu mürəkkəb prosesdə baş verəcək növbəti hadisələri zamanın axarına buraxmaqdan başqa yol qalmır...

Superliqa artıq qapalı turnir deyil
Qeyd edək ki, Superliqanın ilk formatı heç də birmənalı qarşılanmamışdı. Layihəyə daxil olmayan qitənin əksər klublarının əsas narazılığı turnirin qapalı xarakterli olması və yalnız bir divizionun nəzərdə tutulması ilə bağlı idi. Təşkilatçılar artıq yeni formatda bunu nəzərə alıblar. “A22 Sports Management” şirkətinin baş direktoru Rayxart “Die Welt” nəşrinə müsahibəsində təsisçi klubların layihənin yeni versiyasını işə salmaqda qərarlı olduqlarını bildirib. Onun dediyinə görə, şirkət ötən ilin oktyabrından indiyədək 50-dək Avropa klubu ilə məsləhətləşmələr aparıb. Bu prosesin nəticəsində turnirin yeni formatda təşkili qərara alınıb.
Avropa Superliqası yeni versiyada qapalı turnir sayılmayacaq. Yəni yarışda daimi üzvlər olmayacaq, təxminən 60-80 iştirakçı komandadan ən azı 3 divizion yaradılacaq. Hər bir komanda mövsüm ərzində ən azı 14 oyun keçirəcək və eyni zamanda öz milli liqalarında iştirak edəcək. Hələlik klubların divizionlara bölgüsü ilə bağlı təfərrüatlar açıqlanmayıb. Turnirdən kənarlaşdırma sisteminin necə olacağına da qərar verilməyib. İrad və təkliflər əsasında yenilənmiş formatda 3 təsisçi klub (“Real”, “Barselona”, “Yuventus”) belə uğursuz çıxışa görə aşağı diviziona düşə bilər. Turnirdə iştirak edəcək hər bir klub maddi vəziyyətini kifayət qədər yaxşılaşdırmaq imkanı əldə edəcək. Qazanc UEFA-nın avrokuboklarda iştiraka və uğurlu çıxışa görə nəzərdə tutduğu mükafatın məbləğindən daha çox olacaq. Superliqaya bir müddət əvvəl elan edildiyi kimi, 2024/25 mövsümündən start verilməsi nəzərdə tutulur.

La Liqadan “Real” və “Barselona”ya qadağa
Deyəsən, Rayxartın son açıqlaması UEFA rəhbərliyi kimi, Xavyer Tebası da çox narahat edib. Onun prezidenti olduğu İspaniya La Liqası “Real” və “Barselona”nın Avropa Superliqasının TV hüquqları ilə bağlı danışıqlarda iştirakına qadağa qoyub. İspaniya mənbələrinin məlumatına görə, əslində Tebas bu qərarı layihənin yeni formatı ilə bağlı yayılan xəbərdən bir qədər əvvəl verib. O, bu qənaətə Superliqanın mümkün təsirlərinin proqnozunu verən KPMG konsaltinq firmasının və İspaniya hüquq şirkəti olan “Uria Menendez”in məsləhəti ilə gəlib. Belə ki, KPMG-nin proqnozuna görə, Superliqa layihəsi La Liqada bu turnirə daxil olmayan klubların TV hüquqlarının dəyərini ciddi şəkildə zədələyəcək, İspaniya daxilində teleyayın hüquqlarının dəyərini 10 faiz, beynəlxalq səviyyədə isə 25 faiz ucuzlaşdıracaq.
Superliqanın qatı əleyhdarı olan Tebasın srağagün sosial şəbəkədə Şarl Perronun “Qırmızı papaq” nağılının motivləri əsasında Emerson Koenin karikaturasını yerləşdirməsi diqqəti cəlb edib. Karikaturada Superliqa nənənin ləçəyinə bürünən canavar, Avropa futbolu isə Qırmızı papaq rolunda göstərilib.

Reaksiyalar
Xavyer Tebas, İspaniya La Liqasının prezidenti: “Superliqa nənə cildinə girməklə Avropa futbolunu aldatmağa çalışan canavardı. Amma onun çox böyük dişləri var. Avropada 4 divizion? Onlar, əlbəttə ki, yüksək liqada olacaqlar. 2019-cu ildəki islahatlarda nəzərdə tutulduğu kimi. Bəs idarəçilik necə olacaq? Aydın məsələdi ki, bütün işlərin başında nəhənglər dayanacaqlar. Bundan yalnız bir neçə zəngin klub əlavə güc ala bilər. Kiçik və orta komandalar isə yalnız səsvermə hüququ əldə edəcəklər. Liqanın 100 faiz açıq olacağını deyirlər, amma reallıq ondan ibarətdi ki, bundan yalnız bir neçə zəngin klub faydalanacaq. Bir neçə diviziona bölünməkdən danışırsınızsa, eyni zamanda yalnız bir neçə klubun elit divizionda yer almasına zəmanət verilirsə, deməli, modeliniz 100 faiz açıq deyil. Bu, yalan vəddi. Bunlar reallaşsa, bildiyimiz kimi, futbol öləcək”.
Kevin Maylz, Futbol Azarkeşləri Assosiasiyasının rəhbəri: “Bu baş verməyəcək. Onların təqdim etdikləri son plan, sadəcə, dünyaya hələ var olduqlarını xatırlatmaq cəhdidi. Amma bu, yalnız küləyin əsməsidi. İstənilən halda cənazənin qıc olmasına bənzəyir”.