“Uşaq və gənclərin fiziki və mənəvi inkişafı” istiqaməti üzrə layihə çərçivəsində yazılarımız davam edir.

Bu dəfə diqqəti güləşə yönəltmişik. Həmsöhbətimiz gəncəli güləş məşqçisi Vüsal Qarayevdi. Onunla söhbətimizdə Gəncədə güləşin vəziyyətindən, məşq şəraitindən danışdıq.

- Vüsal bəy, ilk sualda ənənəmizə sadiq qalaraq sizi oxucularımıza daha yaxından tanıtdırmağa çalışaq. Güləşə gəlişiniz necə oldu? İlk məşqçinizi və məşq etdiyiniz güləş məktəbini necə xatırlayırsız?
- Mən 1986-cı ildə Gəncə şəhərində dünyaya gəlmişəm. Elə güləşlə məşğul olmağa da Gəncədə başlamışam, ilk müəllimim də Fərhad müəllim olub. Həmin vaxt idman məktəbində güləş məşqləri keçirilirdi. Qardaşım Vüqar Qarayev məndən iki yaş böyükdü, sərbəst güləşlə məşğul olurdu, məşqlərə gedirdi. Mən də ona qoşuldum, məşqə getməyə başladım. İki qardaş ikimiz də Fərhad müəllimin yanına gedirdik. Həmin vaxtlar idman xeyli populyar idi, gənclərin, yeniyetmələrin hər biri müxtəlif idman növləri ilə məşğul olurdu. Bizim vaxtımızda uşaqların, gənclərin həyat şəraiti, məşğuliyyəti indikindən çox fərqli idi. Həmyaşıdlarım da, mən də əsasən idmana maraq göstərirdik. Beləcə yolumuzu güləş zalından düşdü, məşqlərə başladıq. Sonradan Fərhad müəllim işdən ayrıldı, Mübariz Babayevin yanına getdik. Qardaşım hara gedirdisə, mən də onunla gedirdim. Əməkdar məşqçi Mübariz Babayev bizə güləşin sirlərini öyrədirdi, bizə bu idman növünü sevdirirdi.



- Niyə məhz güləşi seçdiz? Bu idman növünü sizə sevdirən nə oldu? Bir güləşçi kimi hansı nəticələri qazana bildiz?
- Bilirsiz ki, güləş Azərbaycanda xeyli populyar, sevilən idman növüdü. Gəncədə də güləş xeyli sevilirdi, əksəriyyət güləşlə məşğul olmaq üçün məşqə gedirdi. Dəfələrlə güləş üzrə dünya çempionu olan Habil İbrahimov bizim küçəmizdə yaşayırdı. Biz də belə güləşçilərə baxıb, həvəslənirdik. Bir növ qonşuluqda yaşayan bu cür güləşçilər bizim kumirimiz idi. Amma dövr olaraq xeyli çətin dövrlərdən keçmişik. Birinci Qarabağ müharibəsindən sonrakı illər xeyli çətin vaxtlar idi. Mən 1994-96-cı illəri nəzərdə tuturam. Yarışlara getmək, turnirlərə qatılmaq o qədər də asan deyildi. Buna görə də yarışlara getmək, uğur qazanmaq şansım elə də çox olmadı. Məcburiyyətdən işləyirdim. Eyni zamanda da həftədə üç dəfə güləşə gedirdim. Sonradan da dizimdən zədə aldım, buna görə də güləşməyi dayandırdım. Hərbi xidmətə yollanmaq vaxtım çatmışdı. Hərbi xidmətə yollandım, ordan qayıtdıqdan sonra isə Gəncə Dövlət Universitetinin bədən tərbiyəsi fakültəsinə daxil oldum. Oranı bitirdikdən sonra güləş müəllimliyinə başladım. Doğma Gəncədə güləş məşqlərinə start verdim.



- Artıq bir mütəxəssis kimi bilik-bacarıqlarınızı yetirmələrinizə öyrədirsiz. Uğurlu yetirmələrinizdən kimləri qeyd edə bilərsiz? Yetirmələrinizin hansı uğurlarını oxucularla bölüşmək istərdiz?
- Məşqçilik işi belədi ki, dərhal uğur əldə etmək, nəticə vermək çətindi. Çox az adam olur ki, məşqçiliyə başlayandan iki il sonra nəticə verirsən. Amma mən bunu bacarmışam. Eltun Tağıyev mənim ilk Azərbaycan çempionumdu. Mən iki ilə Azərbaycan çempionu yetişdirdim. Eltun ilk çempionluğundan sonra daha bir neçə dəfə Azərbaycan çempionu olmağı bacardı. Sadəcə, həmin vaxt o yaş qrupunda Avropa çempionatı yox idi, ona görə də Eltun qitə çempionatına gedə bilmədi. Sonradan Eltunun çiynində zədə səbəbindən ağrılar yarandı. Gənclər arasında Azərbaycan üçüncüsü olandan sonra güləşə davam edə bilmədi. Hazırda Eltun Naxçıvanda hərbi xidmət keçir. Digər tələbələrimdən Həsən Əliyev Azərbaycan çempionu olub, İbrahim Əliyev dəfələrlə Azərbaycan birinciliyində gümüş mükafat qazanıb. Bunlar mənim uğur qazanan ilk tələbələrimdi. Ruslan Quliyev isə bürünc mükafatçı olub. Rəşid Şirinbəyli də yaxşı nəticələr verən yetirmələrimdəndi. Salman Quluyev, Fərhad Hüseynzadə də istedadlı güləşçilər sırasındadı. Ziya Göyüşov çimərlik güləşində böyük uğurlar qazanıb. Belə ki, Ziya güləşin bu növü üzrə 2022-ci ildə Azərbaycan birincisi olduqdan sonra 60 kiloqram çəki dərəcəsində dünya və Avropa çempionu adını qazandı. Ən böyük uğurumu isə Camal Abbasovla qazanmışam. Camal 2022-ci ildə 17 yaşlılar arasında güləş üzrə Avropa çempionu olmağı bacarıb. Bu uğurun davamını gözləyirik. Bir il sonra isə Avropa çempionu olmaqla yanaşı, dünya birinciliyində bürünc medala layiq görüldü. Abbasov cəmi 17 yaşında Azərbaycan birinciliyində kişilər arasında üçüncü yeri tutub. Camal məktəblilər arasında da dünya çempionu adını da qazanıb. Mənimlə birlikdə Adil Əliyev, Ramin Nəsibov da çalışır. Birlikdə güləşimizə xidmət edirik. Biz işimizi birlikdə qurmuşuq.



- Qeyd etdiyiniz kimi, Gəncədə gənc və yeniyetmələrə güləşin sirlərini öyrədirsiz. Gəncədə güləş müəllimlərini nələr narahat edir? Hansı problemlər var ki, onların həllini arzulayardız?
- Mən 2023-cü ildə bu regionun güləş üzrə baş məşqçisiyəm. 7 saylı nümayəndəlikdə Qərb bölgəsində bu etimada layiq görülmüşəm. Bizim əsas problemimiz zalların azlığıdı. Hazırda bizim üçün yeni baza tikilir. İnşallah, gələn ilə təhvil verilməlidi. O məktəbin açılışını səbrsizliklə gözləyirik. İnanırıq ki, bu açılışdan sonra zallarla bağlı problem aradan qalxacaq. Bir qədər də idmançıların maddi vəziyyəti aşağıdı. Onlara köməklik edilsə, yaxşı olar. Biz bölgə olaraq təlim-məşq toplanışları keçirməyi arzulayırıq. İstəyirik ki, bölgədəki güləşçilər bir yerə toplaşsın, birlikdə hazırlıq keçək. Bunun üçün şərait olsa, çox yaxşı olar.



- Bəs indiki yeniyetmə və gənclərin idmana münasibəti, məşqlərə yanaşması necədi? İstedadlara güvənə bilərikmi?
- Bizim işimizin əsas qayəsi yetirmələrimizi dünya səviyyəli yarışlara hazırlamaq, orda yaxşı nəticələr qazanmaqdı. Tələbələrimizdən də çox razıyam. Onlar çalışırlar ki, tapşırıqlarımızı canla-başla yerinə yetirsinlər. Gəncədə də güləş çox sevilir, bu idman növünə şəhərimizdə axın çoxdu. Hər kəs böyük həvəslə, çempion olmaq arzusuyla məşqə gəlir, məşqini edir. Əminəm ki, bu zəhmətin də bəhrəsini görəcəyik.



AMAL ABUŞOV



Yazı Azərbaycan Respublikasının Medianın İnkişafı Agentliyinin maliyyə dəstəyi ilə, “Uşaq və gənclərin fiziki və mənəvi inkişafı” istiqaməti üzrə hazırlanıb.